Η συζήτηση για το μέλλον των Πανελληνίων εξετάσεων έχει ανάψει για τα καλά και όλα δείχνουν ότι οδεύουμε σε ιστορική αλλαγή. Οι δηλώσεις της υπουργού Παιδείας Σοφίας Ζαχαράκη αλλά και του υφυπουργού Νίκου Παπαϊωάννου επιβεβαιώνουν ότι ο θεσμός των Πανελληνίων βαίνει προς οριστική κατάργηση από το 2029, με τη θέση τους να παίρνει το νέο Εθνικό Απολυτήριο.
Παρότι ο πρωθυπουργός είχε δηλώσει στη ΔΕΘ ότι «κανείς δεν συζητά για την κατάργηση των Πανελλαδικών Εξετάσεων. Είναι ένα αξιοκρατικό, αδιάβλητο σύστημα», οι τελευταίες τοποθετήσεις δείχνουν πως το σχέδιο για σταδιακή αντικατάσταση έχει ήδη τεθεί σε τροχιά. Η Σοφία Ζαχαράκη τόνισε πως «ήδη έχουμε κάνει μία πρώτη συζήτηση για το εθνικό απολυτήριο, και η αλήθεια είναι ότι πολλά κόμματα συναντήθηκαν στο ότι το λύκειο δεν θα πρέπει να είναι πια μόνο προθάλαμος για τις πανελλαδικές», ξεκαθαρίζοντας ότι στόχος είναι ένα «δυνατό απολυτήριο, που σημαίνει ότι κάθε τάξη μετράει».
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, το νέο Λύκειο θα αποκτήσει πιο ουσιαστικό ρόλο και η εισαγωγή στα πανεπιστήμια δεν θα εξαρτάται αποκλειστικά από τέσσερις εξετάσεις στο τέλος της Γ΄ Λυκείου. Η τελική βαθμολογία του Εθνικού Απολυτηρίου θα προκύπτει από ενδοσχολικές εξετάσεις με θέματα της Τράπεζας Θεμάτων, σε βασικά μαθήματα κάθε κατεύθυνσης, όπως Μαθηματικά, Φυσική, Ιστορία, Οικονομία και Έκθεση.
Οι βαθμοί των τριών τάξεων του Λυκείου θα συνυπολογίζονται με διαφορετικό συντελεστή, με μεγαλύτερη βαρύτητα στη Β΄ και Γ΄ Λυκείου, ώστε να διαμορφώνεται ο τελικός βαθμός απολυτηρίου. Επιπλέον, εξετάζεται το ενδεχόμενο το Εθνικό Απολυτήριο να συνοδεύεται από κρατικά πιστοποιητικά γλωσσομάθειας και πληροφορικής, ενισχύοντας ακόμη περισσότερο το κύρος του.
Ο υφυπουργός Παιδείας Νίκος Παπαϊωάννου επιβεβαίωσε ότι «η διαδικασία για την εισαγωγή στα ΑΕΙ θα είναι διαφορετική, δεν θα είναι με τη μορφή των πανελλαδικών όπως είναι σήμερα», δείχνοντας πως η κατεύθυνση είναι πλέον δεδομένη.
Το μεγάλο στοίχημα της μεταρρύθμισης είναι διπλό: αφενός η διακομματική συναίνεση, ώστε το νέο πλαίσιο να μην αλλάζει με κάθε κυβέρνηση, αφετέρου η ουσιαστική εφαρμογή μέσα στις σχολικές αίθουσες, ώστε οι μαθητές να μην αισθανθούν ότι απλώς επιβαρύνονται με νέες πιέσεις.
Η δημόσια συζήτηση για το Εθνικό Απολυτήριο βρίσκεται στην αρχή της, ωστόσο η κατεύθυνση είναι σαφής. Οι Πανελλήνιες, όπως τις γνωρίζαμε για δεκαετίες, φαίνεται ότι θα αποτελέσουν παρελθόν το 2029, εγκαινιάζοντας μια νέα εποχή για την εκπαίδευση στην Ελλάδα.
